Project Senses – taal als inspiratiebron

Na een jaar zwoegen, vragen, zoeken, praten, denken, smachten en smeken, is het dan zover. Senses gaat van start. De hele simpele vraag: ‘wat gebeurt er als kunstenaars zich laten inspireren door taal, door poëzie?’ heeft eindelijk dan geleid tot dit samenwerkingsproject tussen organisaties in de vijf Brabantse steden: Breda, Den Bosch, Eindhoven, Helmond en Tilburg.

De gedichten zijn voltooid, nu is het de beurt aan de beeldende, muzikale en performancekunstenaars om zich in kleur, klank, beeld en melodie uit te drukken. En soms in taal. Hier, op dit weblog.

Afgelopen vrijdag (10 maart) was de opening van Senses in Breda. Dat was weer een heel andere ervaring dan Eindhoven. Eindhoven was inzichtelijk en bijna educatief. Daardoor wel heel goed te bevatten voor de ‘leken’ met wie ik daar was. De opstelling in Breda was autonomer, meer gedacht vanuit het maken van een expositie.
De opening was een echte ontmoeting. De poezie stond zeer centraal. In de preformance cq eenakter van Pieter Dobbelsteen hoorde je telkens fladerden van het gedicht terug wat het stuk een extra dimensie gaf. De voordracht van het gedicht door de dichter zelf was indrukwekkend. Ik voelde plaatsvervangende trots voor ‘mijn’ gedicht. Als afsluiting was er de life opvoering van het muziekstuk voor 4 piano’s door Kristoffer Zegers. Ook dit kreeg extra lading door mijn bekendheid met het gedicht. Ik vond het een hele belefenis. En fascinerend hoe je via kunst met elkaar kunt communiceren en echt contact kunt maken. Ik hoop dat ik er de volgende keer weer bij kan zijn.

Nog 1… 2… 3… 4 nachtjes slapen en dan!
Wat een project! Ik denk niet dat ik ooit nog eens aan zoiets begin. Nou, nooit? Als ik de kunstwerken zie die er in de afgelopen weken zijn binnengkomen en de mensen spreek die zijdelings of volledig betrokken zijn, de energie proef die er heerst, de spanning die langzaam opbouwt en de pers die informeert, dan weet ik weer hoe speciaal het is. (Pers? Ja, de pers. Op 1 februari (noteer in de agenda!) zend Walhalla, het kunstprogramma van Omroep Brabant, een impressie van Senses uit. Programmeer dus video en DVD en zegt het voort)

Ik ga er de komende dagen lange dagen van maken om het allemaal op tijd en perfect in orde te krijgen, en met mij nog flink wat anderen. Weer zo’n facet van Senses dat me heeft verbaasd: de medewerking van de deelnemers is hartverwarmend.

Maar… om te zorgen dat het niet in soap verwaterd alleen nog dit: Senses is verwondering, en laat mij maar altijd verwonderd blijven.

De laatste loodjes…
Op 13 januari kwam het aanraakscherm binnen. Ik heb het getest en alles werkte wonderwel meteen. Ik heb direct Co van Gilst (de timmerman) gebeld zodat hij de exacte maten kon opmeten en kon beginnen aan de uitvoering.
14-01 Co gebeld en gevraagd hoe het ging: “Slecht”, was zijn reactie. Alles wat fout kon gaan was fout gegaan, naar zijn zeggen.
14-01 20.00 uur Toen ik ging kijken naar de console bleek er sprake te zijn van een misverstand. Co had begrepen dat de hele console zo licht mogelijk moest worden uitgevoerd. Daar was hij helemaal in geslaagd maar dat was alleen niet de bedoeling. Ik voorzag grote problemen met de stabiliteit. Mensen moeten ook wat tegen het werk aan kunnen leunen zonder dat het omvalt. Gelukkig vatte Co het goed op en is hij de volgende ochtend opnieuw begonnen. Ik heb regelmatig een handje geholpen maar de constructie en het vakmanschap komt van Co. We hebben stevig doorgewerkt want woensdag 18 januari om 12 uur zou het werk worden opgehaald. De deksel van de console was een enorm precisie werkje en het zag er naar uit dat we het niet helemaal netjes zouden kunnen krijgen voor 12 uur. De verf moest er namelijk wel in 3 lagen op voordat het een beetje netjes dekte.
17-01 18.00 uur Een mailtje van Onno. ‘Wanneer zou ik het werk ook al weer komen halen?’ Ik heb hem direct terug gebeld. Bleek woensdag toch niet haalbaar. Een geluk bij een ongeluk eigenlijk want het gaf Co en mij de kans om toch een nieuw deksel te maken.
19-01 Het constructiewerk en het meeste schilderwerk is klaar. De dochter van Co was zo vriendelijk om de console bij mij thuis af te zetten. Om 21 uur nog een keer het deksel geschilderd.
20-01 Om 8 uur alles getest en een laatste verflaag aangebracht. Het is heel acceptabel geworden. Nog even een boortje gekocht om de vilten pootjes voor te boren. Aangebracht en alle hardware geinstalleerd.
13.30 Klaar!
14.15 Onno komt met zijn vader om het werk op te halen. Nog even samen de opstart en afsluit procedure doorgenomen aan de hand van de handleiding.
15.00 De console in de wagen geladen en afscheid genomen

Het programma is nu helemaal klaar. Het heeft me nog wat extra uren en regels code gekost om de laatste fouten eruit te halen maar nu werkt alles perfect.
Het aanraakscherm is besteld en komt, als het goed is, begin volgende week binnen.
Een zeer handige kennis uit de buurt gaat me helpen met het bouwen van de console. We hebben al overleg gehad en het ziet er veelbelovend uit. Voordat hij echt met de uitvoering kan beginnen moeten we even wachten op het scherm zodat we de exacte maten weten. Verder komt volgende week weer mijn exposite computer beschikbaar. Daar moet ik dan het programma en de webcam op installeren en weer testen of alles het nog doet zoals ik wil. Oh ja, er moet ook nog een handleiding komen voor de suppoosten. Als ‘mijn’ timmerman dan klaar is moet ik de boel nog schilderen en dan kan alles naar Eindhoven voor de eerste expositie!

Het software gedeelte voor mijn bijdrage aan Senses is bijna klaar. Ik heb een paar dagen geploeterd op een klein maar essentieel probleem. Maar gelukkig zijn er forums! Flashkit is er zo een. Ze hebben me al vaak uit de brand geholpen daar. Echt fantastisch. Gelukkig kan ik tegenwoordig mensen ook helpen en wat terug doen voor al de hulp die ik in mijn begin dagen heb gehad.
Samenvattend: de fuitmachine bestaat uit 193 regels code. Het ‘shuffle’-gedeelte bestaat uit 157 regels code. Hier een voorbeeldje van het ‘shuffle’-gedeelte in actie.

Als de software helemaal klaar is kan ik beginnen met het bouwen van de console met touchscreen. Dat zal nog even duren, maar ik houd jullie op de hoogte.

Het is een uitdaging om het schudden-effect te programmeren. De afgelopen dagen heb ik mij verdiept in de nieuwe BitmapData class van flash. Hiermee kun je op pixelniveau plaatjes manipuleren. En dat is dus precies wat ik wil doen in Gods shuffle. Omdat dit een hele nieuwe class is kan je er op het web nog niet veel over vinden. Dus ik heb met een basis tutorial als start punt veel zelf uitgezocht.
De foto’s worden nu opgedeeld in een raster van 4×4 pixels. De pixels worden gecopieerd naar een leeg plaatje en het orgineel wordt steeds leger cq gevuld met de achtergrondkleur. Ik heb het nu werkend voor 1 plaatje en dat moeten er dus zes worden. Zie onder een schermafbeelding van het test filmpje waarbij de foto in kleine vierkantjes naar een lege foto wordt gecopieerd.

Het bouwen gaat heel voorspoedig Na twee dagen programmeren heb ik nu twee ‘rollen’ van de fruitmachine aan de praat. Al het beeldmateriaal is verzameld, bewerkt en klaar om in de flashfilm geintegreerd te worden.
Programmeren blijft een uitdaging, zeker in flash. Het meeste van de tijd ben je bezig met uitzoeken waarom iets niet werkt… In flash typ je code in maar werk je ook met verschillende ‘timelines’. Dat zijn filmpjes binnen een flashfilm die met elkaar kunnen comuniceren. Het is heel gemakkelijk om de weg kwijt te raken. Maar ik moet zeggen dat ik lekker gewerkt heb, weer veel geleerd.
Hieronder een schermafbeelding van de werkomgeving op mijn dubbele scherm (ik kan niet meer zonder). Links zie je het grafische gedeelte waar ik werk met de knoppen en plaatjes. Rechts het ActionScript gedeelte waar ik de code intyp.

Gisteren en eergisteren heb ik op Flickr al een groot deel van mijn foto’s bij elkaar gezocht. Dat gaat heel eenvoudig door middel van de ‘tags’ die mensen aan de foto’s toekennen. Tags zijn labels die iets vertellen over de foto. Meestal zijn het woorden die de objecten en kleuren beschrijven die op de foto te zien zijn. Door het lezen van de tags krijg je een mooi beeld van wat mensen vooral bezig houdt. Ga maar eens kijken.
Ondertussen zijn de woorden kasseien, torenpunten, golfdak en vis voorzien. Ondanks dat er miljoenen foto’s op de Flickr site staan valt het toch niet mee om 10 goede foto’s bij elkaar te zoeken. Dat komt omdat mensen aan kunnen geven onder welke voorwaarden je de foto’s mag gebruiken. Bij All Rights Reserved mag ik de foto dus niet gebruiken. Best veel mensen (zeker niet de meerderheid) maken gebruik van een Creative Commons licentie. Ik zelf ook. Daarin mag je aangeven hoe anderen gebruik mogen maken van je werk op Flickr. Ik heb dus en mooie foto’s gezocht en gekeken of mijn gebruik binnen de licentie valt. Nu alleen nog beelden zoeken bij het woord gezichten en dan kan ik met de foto’s een fruitmachine gaan maken.

Gisteren heb ik de webcam functionaliteit gebouwd. (Ik dacht, laat ik met het moeilijkste beginnen). Om dit te realiseren maak ik gebruik van Flash 8 in combinatie met MDM Zinc 2.5. Dit is een programma waarmee je met een gewone flash film (swf) heel geavanceerde programma’s kunt maken die draaien op iedere windows en mac pc. Je hoeft dan dus je flashfilm niet in een browser te laten zien maar kunt het programma starten door erop te dubbelklikken, net als ieder ander programma. Met Zinc kun je flash dingen laten doen die het normaal nooit kan (ook uit veiligheidsoverwegingen, flash is natuurlijk van oorsprong een internet applicatie), zoals bestanden wegschrijven op de harde schijf van de gebruiker. Ik laat door een druk op de hold knop (zie schets) Zinc een screenshot maken van de camera beelden, deze wegschrijven op de harde schrijf en vervolgens flash het bestand weer inladen…
Voor mij ook helemaal nieuw en spannend om te ondekken wat er allemaal mogelijk is.

Gisteren kwam Monique Priem om video opnames te maken. Ondanks dat er visueel nog niet veel geproduceerd was heb ik mijn plan aardig kunnen verwoorden. Daarnaast was het een heel leuke ontmoeting die ook interessant kan zijn voor andere projecten waar ik aan werk.
Vandaag heb ik een digitale schets gemaakt van de interface. Langzaam begint ook duidelijk te worden hoe ik dit moet gaan programmeren. Wegens tijdgebrek ga ik trouwens afzien van een life verbinding met Flickr. Ik ga gewoon zelf zoeken zodat met slechts een beperkt aantal foto’s ‘gespeeld’ kan worden.
Mijn werk is gebaseerd op de volgende strofe van het gedicht ‘bekers’ van Yvonne Ne:

in een hersenstuk ver weg worden de kaarten
met kasseien, torenpunten, golfdak, vis, gezichten geschud
de stad herbouwd
uit oplossingenmengsels
mijn wankele stappen zijn niets dan vloeistof

De 5 woorden die worden geschud neem ik als trefwoorden voor mijn zoekactie op Flickr. Ik probeer per woord zo’n 10 geschikte foto’s te vinden. Als zesde beeld wordt dus een portret van de gebruiker gemaakt middels de webcam.

Zie hier mijn digitale schets van de interface (ik krijg echt enorme zin om dit te programmeren )